Kolluk, cebri icra ve haciz işlemleri bakımından asli görevli bir kamu gücü değildir. Ancak belirli hallerde ve fiili saldırı olması ya da cebri icranın bir yöntemi olan haciz ve diğer işlemler sırasında kolluğun hazır bulunmasını ve müdahale etmesini gerektiren haller/olumsuzluklar ortaya çıkabilmektedir.
Yine vekil aracılığıyla yapılan haciz sırasında vekile ve icra dairesi görevlilerine saldırıların da basın yayın organlarına yansıdığı görülmektedir.
İcra dairesi görevlilerine yardım etmek ve gerekli güvenlik tedbirlerini almak bakımından düzenleme içeren 2004 sayılı Kanun’un 81. Maddesi hükmü şöyledir:
“Zabıta memurlariyle muhtarların vazifeleri:
Madde 81 – Zor kullanma hususunda bütün zabıta memurları icra memurunun yazılı müracaatı üzerine kendisine muavenet ve emirlerini ifa etmekle mükelleftirler.
Köylerde haczi yapan memurun emirlerini muhtarlar da ifaya mecburdurlar.”
Kolluk görev sahası 2559 sayılı PVSK’da düzenlenmiştir. Ancak bazı hallerde ilgili kanunlarda da kolluğa özgü düzenlemeler yapılabilmektedir. Yine 2559 sayılı Kanun’un 4 üncü maddesi gereğince de polis hiçbir suretle vazifesinden başka bir işte kullanılamaz.
Zor kullanma, kolluğu diğer kamu görevlilerinden ayıran temel yetkidir ve bir kolluk işidir. Cebri icra işlemleri sırasında düzeni bozan, kamu görevlilerinin işlemlerini yapmasına engel olan, hacze esas işlemleri sair surette kesintiye uğratan ve icranın uygulanmasını engelleyen kişiler bakımından hukuk dışı ve kanuna uygun olmayan her eylemin engellenmesi bakımından icra dairesi görevlileri kolluğun kendilerine yardımını talep edebilir ve kolluk işin icrası bakımından gereken tedbirleri usulü ve yetkisi dairesinde almakla yetkili kılınmıştır.
Kolluğun cebri icra işlemlerinde görev alması bakımından;
- Kamu görevlilerinin tespit ve işlem yapmasına engel olacak hallerde,
- Kamu görevlilerine ve hacze katılan vekillere yapılan fiziki saldırı hallerinde,
- Mala zarar verme eylemlerinde ve her türlü suç teşkil eden fiilin işlenmesinin önlenmesi ve işlenmesine devam edilmesinin durdurulması bakımından,
- Pasif ve aktif direnme ile cebri icranın yapılamayacak hale gelmesinde,
- Kolluk eliyle tespit yapılması gereken kimi zaman zor kullanılmasını gerektiren hallerde,
Kolluk birimlerinin hazır bulunması istenebilir.
Yine 6100 sayılı HMK hükümleri (Md. 393/3) gereğince de verilmiş bulunan ihtiyati tedbir kararının icrası bakımından zor kullanılmasını gerektiren hallerde uygulamayı yapacak olan memurun talebi üzerine zor kullanmak üzere ve ihtiyati tedbirin uygulanması için kolluk görevlileri hazır bulunabilirler.
