Gayrimenkul alım satımında vergilendirme yapılması ve bu vergilendirmenin hangi esaslara göre yapılacağı uygulamada mükelleflerin karşılaştığı problemlerden biridir.
Gayrimenkul alım satımında süreklilik bulunması halinde vergilendirme ticari kazanç hükümlerine göre yapılır. Burada gayrimenkulün alış değeri ile alımı için katlanılan vergi, harç vb. maliyet unsurları gayrimenkulün satış değerinden çıkarılarak matraha ulaşılmaktadır. Alış bedelinin tespit edilemediği durumlarda Danıştay ilgili daireleri tarafından verilen kararlardan hareketle satış bedelinin %20’sinin maliyet olduğu kabul edilir.
Gayrimenkul alım satımında süreklilik bulunmaması halinde vergilendirme değer artış kazancı hükümlerine göre yapılır. Burada gayrimenkulün alış değeri ile alımı için katlanılan vergi, harç vb. maliyet unsurları gayrimenkulün satış değerinden çıkarılarak matraha ulaşılmaktadır. Ticari kazanç da olduğu gibi oranlama suretiyle alım değerine ulaşılması usulünü vergi mahkemeleri genellikle kabul etmemektedirler.
Gayrimenkul Alım Satımında Ticari Kazanç – Değer Artış Kazancı Ayrımı Neye Göre, Nasıl Yapılır?
Gayrimenkul alım satımında ticari kazanç – değer artış kazancı ayrımı alım satımın sürekli olup olmamasına göre yapılır. Alım satım sürekli ise ticari kazanç, sürekli değil (arızi) ise değer artış kazancı olarak vergilendirilecektir. Tabi ki değer artış kazancı olarak vergilendirilebilmesi için başka şartların da bulunması gereklidir.
Gayrimenkul alım – satımı nedeniyle ticari kazanç mükellefiyeti için hem alışlarda, hem de satışlarda süreklilik aranır. Danıştay kararlarına göre bir yılda birden çok alış – satış veya takip eden yılarda birer alış – satış bulunması durumunda sürekliliğin var olduğu kabul edilir.
Gayrimenkul Alım Satımı Nedeniyle Beyanname Vermemeden Ötürü Ceza Kesilebilir Mi?
Vergi idareleri gayrimenkul alım satımından bahisle mükellefiyet tesis ettikleri vatandaşlar adına gelir, gelir geçici ve katma değer vergisi beyannamelerini internet ortamında vermemeleri nedeniyle 213 sayılı Kanunun mükerrer 355/1. maddesi uyarınca özel usulsüzlük cezaları kesmektedirler.
Ancak, burada önemli olan husus, vergi idarelerince vatandaşların adına mükellefiyet tesis ettirildiğinin bildirilmesinden sonraki dönemler için ancak özel usulsüzlük cezası kesebilecekleri, mükellefiyet tarihinden itibaren ceza kesme yoluna gidemeyecekleridir.
Gayrimenkul alım satımından kaynaklanan uyuşmazlıklarda, haksız ve hukuka aykırı vergi tahakkuk ettirildiğini düşünen mükellefler vergi mahkemelerinde dava açma yoluna gidebilirler.
Bir Yanıt
Merhaba,
Vergi Dairesi memurlarının yanlış yönlendirmesi ve 7440 sayılı yapılandırma kanunundan beni yararlandırmamaları neticesinde gayrımenkul satışımdan kaynaklı pişmanlıkla gelir vergisi beyannamesi vermek durumunda kalmıştım. Vergi dairesi kendi sistemlerinden beyanname doldurup elime borç tahakukunu verdiler. Aynı gün içinde farklı kanallardan 7440 sayılı yapılandırma kanununundan yararlanabileceğmi öğrendiğimde vergi dairesine geri dönüp tahahhuku iptal etmelerini matrah artırımında bulunmak istediğimi belirttim. Vergi dairesindeki memur tahakkuku
o an için iptal edemeyeceğini ,dilekçe yazmamı ve matrah artırımı beyannamesini doldurup evrak kayıttan geçirip kendilerine teslim etmemi istedi. Vergi dairesi müdürüne görüş sunacaklarını onun kararına göre iptal edilebileceği söylendi.Belirttikleri şekilde işlemleri gerçekleştirdim.Gelinen noktada hiç bir şekilde yardımcı olmadılar ve aynı konudan tarafıma hem pişmanlıkla verilmiş beyanname borcu hem de matrah artırımı borcu olarak iki borcu ödememi istiyorlar. Ya da kendileriyle uzlaşma yapabileceğimi belirttiler. Gelinen son noktada vergi mahkemesine gitmekten başka çarem kalmadı. Sizden öğrenmak istediğim yürütmenin durdurulması şartıyla dava açtığımda vargi dairesi banka hesaplarıma ve maaşıma el koyabilir mi ? Nasıl bir yol izlemeliyim bu konuda yardımcı olursanız çok sevinirim.
Sevgiler
SEVGİ ÖLMEZ